, Profesor Uniwersytetu Medycznego dr hab. med. Robert Juszkat

 

Strona główna Leczenie Chirurgiczne

Chirurgiczne

Leczenie chirurgiczne polega na usunięciu tętniaka poprzez jego wycięcie, a konkretnie na rozcięciu powłok jamy brzusznej lub klatki piersiowej oraz wycięciu worka tętniaka, a następnie wszczepienie protezy naczyniowej. Operacja każdego rodzaju niesie ze sobą pewne ryzyko i jest uwarunkowana ogólnym stanem zdrowia pacjenta. Ryzyko powikłań przy zabiegu usunięcia tętniaka aorty brzusznej rośnie z wiekiem oraz ogólnym stanem zdrowia. Na przykład ludzie, którzy chorują na serce, mają problemy z płucami czy palacze, są bardziej narażeni na wystąpienie komplikacji, takich jak na przykład zapalenie płuc. Co więcej, starsi ludzie są bardziej podatni na występowanie takich problemów jak udar w trakcie, jak i po operacji.

Do natychmiastowej operacji tętniaka dochodzi w obliczu pęknięcia tętniaka. W okolicznościach, gdy tętniak jest objawowy, zapalny, embolizujący, zakażony lub objawowy operacja tętniaka jest wcześniej planowana. Operację wykonuje się, by zapobiec pęknięciu tętniaka.

Zabieg chirurgiczny wykonuje ma na celu naprawię fragmentu aorty, w którym znajduje się tętniak. Lekarz wykonujący zabieg wykonuje nacięcie aby dostać się do tętniaka. Lekarz naprawia aortę zastępując jej fragment (w którym znajduje się tętniak) rurką z tkaniny, którą nazywamy protezą. Proteza służy jako zastępcze naczynie krwionośne. Podczas wszywania protezy przepływ krwi przez aortę zostaje zatrzymany. Zabieg trwa od około dwóch do czterech godzin. Po zabiegu pacjenci z reguły pozostają przez dobę na oddziale intensywnej opieki medycznej i przez następne kilka dni w szpitalu. Powrót do zdrowia może trwać do trzech miesięcy.

 

Tętniak aorty brzusznej

Wskazaniem do operacji tętniaka aorty brzusznej jest średnica tętniaka 5,5cm w przypadku mężczyzn lub 5,0cm w przypadku kobiet lub w przypadku, kiedy podczas badania kontrolnego zostaje zaobserwowany wzrost średnicy tętniaka o 1 cm w przeciągu roku. Jeżeli operacja w odpowiednim i planowym czasie nie zostanie wykonana może to prowadzić do pęknięcia tętniaka. Odczuwa się wtedy bardzo silny ból brzuch, a także ogólne pogorszenie stanu zdrowia, które jest spowodowane wypływem krwi z układu tętniczego do jamy brzusznej lub przestrzeni zaotrzewnowej, czyli przestrzeni między jamą brzuszną a plecami. Sytuacja ta doprowadza do niewydolności serca i śmierci.

Przeciwwskazaniami do wykonania operacji tętniaka aorty brzusznej są: wiek powyżej 85 lat, zawał serca w czasie do 6 miesięcy wstecz, tętniaki zapalne, stężenie kreatyniny >2,0 mg/dl., zaostrzenie niewydolności serca, wada zastawkowa, niewydolność serca, stężenie kreatyniny w osoczu > 3 mg%, marskość wątroby udowodniona biopsją, wodobrzusze, zwłóknienie pozatrzewniowe.

 

Tętniak aorty piersiowej

Objawy rozwijających się schorzeń aorty piersiowej mogą być niekiedy bardzo nietypowe. Od burzliwych, zwiastujących zagrożenie życia chorego, po bardzo dyskretne. Niekiedy zmiany w aorcie rozwijają się bezobjawowo. Większość schorzeń aorty piersiowej stanowi jednak zagrożenie życia, zatem wymaga szybkiego rozpoznania. A  to z kolei w dużym stopniu wpływa na dobór odpowiedniej metody leczenia i uratowanie chorego.

Najczęstszym rozpoznaniem patologii aorty jest tętniak prawdziwy, stanowiący około 28% wszystkich tętniaków piersiowych. Przyczyną poszerzenia tętnicy może być miażdżyca, zwyrodnienie torbielowate błony wewnętrznej albo bakteryjne zapalenie ściany aorty. Jako inne schorzenia aorty wymienić rozwarstwienia, tętniaki rzekome, krwiaki śródścienne, penetrujące owrzodzenia miażdżycowe oraz zmiany pourazowe aorty piersiowej.

Poszerzenie lub tętniak aorty piersiowej są często wykrywane przypadkowo. Dzięki wykonaniu operacji możliwe jest uniknięcie pęknięcia tętniaka czy rozwarstwienia aorty, których skutki mogą być katastrofalne. Jednym z kryteriów kwalifikującym do operacji jest średnica tętniaka aorty wstępującej przekraczająca średnicę 5-5,5cm, średnica tętniaka aorty zstępującej i łuku aorty 6cm. U osób z zespołem Marfana za granicę przyjęto 4,5 cm. Im tętniak jest większy, tym większe zagrożenie, że pęknie. W przypadku nieleczonych tętniaków aorty piersiowej rokowania są złe (istnieje 25% szans na przeżycie 3 lat). Do czynników pogarszających tokowania zaliczamy średnicę tętniaka przekraczającą 6cm, nadciśnienie tętnicze, pourazowe pochodzenie tętniaka, płeć żeńską, chorobę tętnic wieńcowych. Wskazaniami do leczenia operacyjnego są: powiększanie się tętniaka i jego średnica 5,5-6cm oraz występowanie ucisków.

Podczas operacji tętniaka aorty piersiowej lekarz wykonuje podłużne cięcie po lewej stronie klatki piersiowej. Światło tętnicy głównej zostaje zamknięte zaciskiem. Po lewej stronie klatki piersiowej zostaje wykonane podłużne cięcie, a światło tętnicy głównej zostaje zamknięte zaciskiem. Następnie w miejscu poszerzenia wstawiona zostaje proteza, która umożliwia prawidłowy przepływ krwi. W celu prawidłowego zamknięcia się rany, założone zostają dreny.