, Profesor Uniwersytetu Medycznego dr hab. med. Robert Juszkat

 

Strona główna Krwiak śródścienny aorty

Krwiak śródścienny aorty

Pierwsze wzmianki o krwiaku śródściennym aorty pojawiły się w 1920 roku. Krwiak został opisany jako: „rozwarstwienie bez widocznego rozwarstwienia błony wewnętrznej”. Powstaje on w wyniku krwawienia bez rozerwania błony wewnętrznej i stanowi 13 % rozwarstwień aorty. Jest to choroba klatki piersiowej. Cechy charakterystyczne to krwotok bez przerwania ciągłości błony wewnętrznej i  bez wytworzenia się światła rzekomego naczynia. Stanowi on zagrożenie dla życia chorego. Dolegliwości jakie stwierdza się u pacjentów, u których występuje krwiak śródścienny aorty to nadciśnienie tętnicze oraz objawy miażdżycy aorty. Podstawowym objawem jest nagły, silny ból w klatce piersiowej, najczęściej określany jako rozrywający lub przeszywający, zlokalizowany zamostkowo, który promieniuje aż do szyi lub do okolicy międzyłopatkowej. U pacjentów z rozwarstwieniem aorty częstość występowania krwiaka śródściennego wynosi od 10% do 30%, natomiast w 28-47% przypadków to krwiak wywołuje ostre rozwarstwienie aorty. Zajęcie aorty wstępującej jest wskazaniem do leczenia operacyjnego ze względu na możliwość wystąpienia powikłań takich jak ucisk ujść tętnic wieńcowych czy pękniecie.

Możliwe jest wystąpienie powikłań takich jak: niedomykalność aortalna, przesiąkanie krwi do worka osierdziowego lub jamy opłucnej czy pęknięcie ściany aorty. Mogą o tym świadczyć np. szmer rozkurczowy, objawy ostrej tamponady serca lub obecność dużej ilości płynu w jamie opłucnowej.

Dotychczas krwiaki śródścienne aorty rozpoznawano śródoperacyjnie lub w czasie autopsji. Krwiaki wykrywano u 5-13% pacjentów z  rozpoznanym rozwarstwieniem aorty. Dzięki nowoczesnym badaniom możliwe jest wykrycie krwiaków u większej liczby pacjentów. Badania umożliwiające rozpoznanie krwiaka śródściennego aorty to tomografia komputerowa, echokardiografia przezprzełykowa (dzięki niej można ujawnić pogrubienie ściany aorty ze zmianami jej światła oraz obecność fali zwrotnej niedomykalności aortalnej; jest to badanie bezpieczne i dokładne, które pozwala na szybką diagnozę), rezonans magnetyczny. Leczenie zależne jest od lokalizacji zmiany, rozwoju oraz występujących objawów i stopnia ich nasilania. Celem leczenia jest obniżanie ciśnienia tętniczego krwi, podczas którego stan pacjenta jest monitorowany. Możliwe jest także wdrożenie leczenia chirurgicznego u pacjentów poszerzającym się krwiakiem, krwotokiem do śródpiersia, wstrząsem, ostrym niedokrwieniem narządów oraz pęknięciem ściany aorty.

 

Leczenie krwiaków zależy od ich zmiany, rozległości, a także stanu zdrowia pacjenta. Operacja polega na wycięciu zmienionego fragmentu ściany aorty i wszyciu protezy naczyniowej. Czasem wszczepia się sztuczne zastawki z protezą naczyniową.